Bireyler ve bağışıklık sistemleri arasında çok çeşitli ve çok ince farklılıklar vardır ve aşıların etkinlikleri bireylere ya da aşıların cinsine göre değişiklik gösterebilmektedir. Genel olarak aşılar bazı özelliklere sahip olmalıdır:
 |
AŞILAR NASIL OLMALI?
- Güvenilir olmalı (örn: asellüler boğmaca aşısı)
- İmmünojenik olmalı (örn: su çiçeği, hepatit A ve hepatit B aşıları)
- Raf ömrü süresince stabil olmalı (inaktive ve liyofilize aşılar)
|
 |
Aşı güvenilir olmalıdır:
Aşının uygulandığı kişilerin çok büyük bir çoğunluğunda sadece minimal yan etkilerle (aşı yerinde ağrı ve kızarıklık gibi) koruyucu bağışıklık oluşturması gerekmektedir. Yan etkilerin daha az olması tercih edilebilir ancak hastalığın ciddiyeti yanında yan etkiler kabul edilebilirdir. Örneğin bebeklerde çok ciddi komplikasyonları olan ve hatta ölüme neden olabilen boğmacaya karşı koruma sağlayan boğmaca aşısının, 24-48 saat içinde yüksek ateş, huzursuzluk, aşı yerinde ağrı gibi yan etkileri kabul edilebilir yan etkilerdir. Ancak bilimsel çalışmalar ve aşı üretim teknolojisindeki gelişmeler, bu yan etkilerin dahi, daha az oranda ve daha hafif görülmesini sağlayan asellüler boğmaca aşılarının kullanıma girmesini sağlamıştır.
Aşı immünojenik olmalıdır:
Güçlü ve ölçülebilir bir immünojenik cevap oluşturmalıdır. Aşılar, bağışıklık sistemini stimüle edip, potansiyel hastalık etkenine karşı cevap vermesini sağlayacak olan, hastalığa neden olan mikroorganizmaya ait antijenleri ya da bazen mikroorganizmanın kendisini içerir.
Aşı, uygulandığı kişinin bağışıklık sistemini uyarır ve hastalığa neden olan mikroorganizmayı tanımasını sağlayarak, hastalık oluşmadan o mikroorganizmaya karşı cevap oluşturur.
Aşı raf ömrü süresince stabil olmalıdır:
Yani potensi, immün cevap oluşturabilecek düzeyde kalmalıdır. İnaktive aşıların çoğu kolay saklanabilen, liyofilize formda bulunan aşılardır ve soğuk zincirde stabilitelerini korurlar. Canlı aşılar ise stabilite ve potens kaybı açısından daha hassastırlar ve aynı şekilde stabilite ve potenslerini korumaları için soğuk zincir yanında bazı özel koşullarda saklanmalıdırlar. Örneğin kızamık aşısı ışıktan korunmalıdır. |