Hiçbir aşının diğer aşılarla birlikte eş zamanlı olarak uygulanamayacağına dair bir kontrendikasyon yoktur!

Uygulama yaşı uygun olan bir çocuğa tüm aşıların eş zamanlı uygulanmasının önerilmesinin iki ana nedeni vardır:

1. Elde edilmek istenen optimal korunmanın geciktirilmemesi
2. Önerilen tüm aşı serilerinin tamamlanabilme ihtimalini arttırmak

Hem reaktojenite, hem de immünojenite göz önünde bulundurulduğunda, çiçek aşısı ve su çiçeği aşıları dışında eş zamanlı olarak uygulanamayacak hiçbir aşı yoktur (Çiçek aşısı, çiçek hastalığının eradike edildiği 1980 yılından beri kullanılmıyor). Eş zamanlı olarak uygulanacak olan aşılar farklı bölgelerden uygulanmalı ve ürünün prospektüsünde yazılmıyorsa hiçbir şekilde aynı enjektörde karıştırılmamalıdır. Yeni kombine aşıların ruhsat almaları ile birlikte aynı vizitte bir çocuğa uygulanması gereken enjeksiyon sayısı azalmaktadır.

Çocukluk çağında uygulanması gereken tüm aşıların eş zamanlı uygulanması söz konusudur. Farklı aşıların eş zamanlı olarak uygulanması özellikle aşılanacak kişinin daha sonraki aşılar için gelip gelmeyeceği belli değilse ve bu kişinin yakın zamanda aşı ile korunabilecek hastalıklara yakalanma olasılığı yüksekse ve kısa zaman içinde uluslararası yolculuk yapacaksa, özellikle önemlidir.

Özellikle aynı enjektörde uygulanmak üzere üretilmediği sürece aynı anda uygulanması gereken farklı aşılar, ayrı ayrı ve farklı anatomik bölgelere uygulanmalıdır. Eğer eş zamanlı aşı uygulaması için hem üst hem de alt ekstremite kullanılacaksa intramusküler enjeksiyon için uyluğun anterolaterali ve subkutan enjeksiyon için deltoid bölge seçilmelidir. Küçük bir çocukta tek bir ekstremiteye birden fazla enjeksiyon uygulanması gerekirse, kas kitlesi daha fazla olduğu için uyluk tercih edilmelidir. Bu durumda lokal reaksiyonların üst üste binmemesi için aynı ekstremiteye uygulanan iki aşı arasında yeterli aralık bırakılmalıdır (örneğin 2.5-5 cm).

Genel olarak canlı aşılar da dahil olmak üzere farklı aşılar birbirlerinin güvenilirlik ve etkinliklerini bozmadan eş zamanlı olarak uygulanabilirler. İnfantların kortizol konsantrasyonu ve davranışsal cevaplarının değerlendirildiği çalışmalarda, bir vizitte tek enjeksiyon yapılan infant ile iki enjeksiyon yapılan infant arasındaki cevaplar ikinci enjeksiyonun stresi arttırmadığını göstermiştir.

Sık lokal ve sistemik reaksiyon veren aşıların eş zamanlı olarak uygulanması bu reaksiyonların belirginleşmesine neden olmakla birlikte reaksiyonların sıklığı ve ciddiyetinde artış görülmemiştir.

Eş zamanlı olarak uygulanmayan canlı parenteral aşıların arasında en az 4 hafta bırakılmalıdır!

Genel olarak farklı canlı aşılar aynı vizitte eş zamanlı olarak uygulanabilirler. Bununla birlikte eğer canlı parenteral aşılar aynı vizitte uygulanmıyorlarsa aralarında en az 4 hafta ara bırakılmalıdır. Bunun nedeni ilk vizitte uygulanan canlı aşının replikasyonunun ikinci vizitte uygulanan canlı aşının replikasyonu ile etkileşmesini engellemektir (bu fenomen peşpeşe ve 30 günden daha kısa bir aralıkla uygulanan kızamık ve su çiçeği aşısından sonra gösterilmiştir).

Aynı canlı aşının iki dozunun veya iki farklı canlı aşının çok yakın aralıkla uygulanmasının, ikinci uygulanan aşının immünolojik cevabını bozduğu hem hayvan hem insan çalışmalarında gösterilmiştir. Amerika'da yapılan iki çalışmada ortaya konmuştur ki KKK aşısından sonra 30 günden daha kısa bir süre içinde suçiçeği aşısı yapılan kişilerde aşı başarısızlığı görülme riski 2,5 kat daha fazladır.

Canlı oral aşıların, canlı oral veya parenteral uygulanan aşılarla etkileştiğine dair bir kanıt yoktur. Oral ve parenteral uygulanan canlı virüs aşıları aynı anda veya istenen herhangi aralıkta uygulanabilir (örneğin, OPV ile kızamık aşısı).

Parenteral olarak uygulanan iki canlı aşının etkileşimini minimuma indirmek için aynı gün uygulanmayan iki canlı aşı arasında minimum 4 hafta süre bırakılmalıdır. Eğer iki canlı aşı arada 4 haftalık süre bırakılmadan uygulanırsa, ikinci uygulanan aşının tekrarlanması düşünülmelidir. Sarı humma aşısı tek kızamık aşısından sonra herhangi bir zamanda uygulanabilir.

Canlı parenteral ve inaktive aşı veya canlı oral ve diğer tüm aşılar arasında ise herhangi bir süre bırakma zorunluluğu yoktur. İstenen zaman aralıklarında uygulanabilirler.

Farklı inaktive aşılar arasında bırakılması gereken minimum süre yoktur!

Eş zamanlı uygulama veya daha da iyisi kombine aşı uygulanması ailenin ve çocuğun aşı şemasına uyumunu artırması açısından tercih edilmelidir. Bununla birlikte, gerektiğinde inaktive aşıların istenen aralıklarla uygulanmasında iki aşının birbiri ile etkileştiğine ve immünojenite ve reaktojenitelerinin değiştiğine dair herhangi bir kanıt yoktur. İnaktive aşılar diğer inaktive aşıların veya canlı aşıların oluşturduğu immün cevap ile etkileşmez.

İnaktive aşılar diğer inaktive veya canlı aşılarla aynı zamanda veya öncesinde ve sonrasında herhangi bir zamanda uygulanabilir.

Tetanoz toksoid aşısı gibi bazı inaktive aşıların çok sık aralıklarla uygulanması aşı sonrası reaksiyon görülme oranının artmasına neden olabilmektedir. Bu reaksiyonlar muhtemelen sirküle eden antijen-antikor kompleksi oluşumuna bağlıdır.

Hemen hemen tüm aşılar için önerilen bir minimum uygulama yaşı vardır!

Canlı parenteral aşılar için minimum yaş belirlenmesindeki en önemli nokta anneden bebeğe geçen maternal antikorların aşı ile verilen aşı virüsünü inaktive etmesidir. Anneden geçen maternal antikorlar yaklaşık 1 yaşa kadar bebekte varlığını sürdürmektedir.

Konjuge Hib aşısı gibi diğer aşılar için, hayatın ilk 6 haftasının sonunda uygulanması yeterli immün cevabı oluşturmaktadır. Hepatit B ve BCG aşıları ise doğumda uygulanabilmektedir.